Press "Enter" to skip to content

Παρατήρηση Αλπικού Περιβάλλοντος Λευκών Ορέων

Το Μεσογειακό Αγρονομικό Ινστιτούτο Χανίων από το 2000 συμμετέχει στο δίκτυο «GLORIA» (Global Observation Research Initiative in Alpine Environments – Παγκόσμια Ερευνητική Πρωτοβουλία Παρατήρησης του Αλπικού Περιβάλλοντος) το οποίο περιλαμβάνει 137 περιοχές σε όλο τον κόσμο, ενώ 15 ακόμη περιοχές  έχουν εκφράσει το ενδιαφέρον τους να ενταχθούν στο δίκτυο.
          Η περιοχή έρευνας για το ΜΑΙΧ βρίσκεται στα Λευκά Όρη και περιλαμβάνει τέσσερεις κορυφές σε υψόμετρα 1664, 1965, 2160 και 2339 μέτρων. Μέχρι σήμερα, έχουν ολοκληρωθεί τρεις κύκλοι παρακολούθησης κατά τα έτη 2001, 2008 και 2015. Την τρέχουσα περίοδο εκτελείται ο 4ος κύκλος παρακολούθησης ο οποίος θα ολοκληρωθεί στις αρχές Αυγούστου.
          Η υπόθεση στην οποία βασίζεται το δίκτυο είναι ότι «οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής λόγω της υπερθέρμανσης του πλανήτη, σε συνδυασμό με την αύξηση της ξηρασίας είναι πιθανόν να απειλήσουν τα αλπικά φυτά σε παγκόσμιο επίπεδο. Κάποια είδη πιθανόν να αντισταθούν, να προσαρμοστούν ή να μετακινηθούν σε μεγαλύτερα υψόμετρα με ψυχρότερο περιβάλλον, τα είδη όμως που βρίσκονται κοντά στις κορυφές θα αναγκαστούν να εξαφανιστούν». Έτσι προέκυψε η ανάγκη δημιουργίας του δικτύου GLORIA για την συλλογή μακροχρόνιων δεδομένων τα οποία να βασίζονται σε μία τυποποιημένη και αξιόπιστη μεθοδολογία.
          Εγκέφαλος της ιδέας ήταν ο καθηγητής Georg Grabherr και οι Dr. Michael Gottfried και Dr. Harald Pauli από το Πανεπιστήμιο της Βιέννης, Τμήμα Βιολογίας Διατήρησης, Βλάστησης και Οικολογίας Τοπίου. Το δίκτυο συντονίζεται σήμερα από την Αυστριακή Ακαδημία Επιστημών – Austrian Academy of Sciences  (ÖAW) και το Πανεπιστήμιο Φυσικών Πόρων και Επιστημών Ζωής της Βιέννης – University of Natural Resources and Life Sciences Vienna  (BOKU).
          Η μεθοδολογία δειγματοληψίας είναι κοινή για όλες τις περιοχές του δικτύου και περιλαμβάνει για κάθε μία από τις τέσσερις επιλεγμένες κορυφές, την καταγραφή της φυτοκάλυψης και της συχνότητας εμφάνισης  των ειδών σε 16 μόνιμες επιφάνειες ενός τετραγωνικού μέτρου, την καταγραφή της αφθονίας των ειδών σε 8 τμήματα της κορυφής 5 και 10 μέτρα χαμηλότερα της κορυφής, την φωτογραφική τεκμηρίωση των μόνιμων δειγματοληπτικών επιφανειών και την ωριαία καταγραφή της θερμοκρασίας του εδάφους σε βάθος 10 εκ. με 4 καταγραφείς δεδομένων (Data Loggers) από την οποία προκύπτουν οι ημέρες χιονοκάλυψης για την κάθε κορυφή.
Για τα Λευκά Ορη η ανάλυση των δεδομένων των δύο πρώτων κύκλων παρακολούθησης (2001, 2008) η οποία δημοσιεύθηκε το 2021 στο περιοδικό «Diversity» επιβεβαιώνει εν μέρει τα παραπάνω συμπεράσματα. Πιο συγκεκριμένα:
          1. Στα Λευκά Όρη στις δύο χαμηλές κορυφές ο αριθμός των ειδών μειώθηκε, στην επόμενη κορυφή παρέμεινε σταθερός ενώ στην ψηλότερη κορυφή αυξήθηκε.
          2. Οι διαφορές αυτές ήταν πιο έντονες στις Βόρειες-και Ανατολικές εκθέσεις.
          3. Τα ενδημικά είδη δεν παρουσιάζουν αλλαγές. Συνολικά έχουν καταγραφεί 98 είδη εκ των οποίων 23 είδη είναι ενδημικά της Κρήτης και άλλα 3 είναι ενδημικά των Λευκών Ορέων.
          Είναι προφανές ότι μεταξύ επαναλαμβανόμενων δειγματοληψιών πάντα προκύπτουν διαφορές οι οποίες μπορεί να οφείλονται στην εποχική ή ετήσια διακύμανση των ειδών ή να σχετίζονται με άλλον παράγοντα όπως η κλιματική αλλαγή. Η συνέχιση των μακροχρόνιων παρατηρήσεων και η προσεκτική ανάλυση των δεδομένων είναι απαραίτητη καθόσον μόνο έτσι μπορεί να τεκμηριωθεί μία επικρατούσα τάση και η επιβεβαίωση ή απόρριψη της αρχικής υπόθεσης του GLORIA.
          Η ερευνητική ομάδα του ΜΑΙΧ που πραγματοποιεί την τρέχουσα δειγματοληψία αποτελείται από τους κ. Γεώργιο Καζάκη, κ. Dany Ghosn, κυρία Hλέκτρα Ρεμούνδου, κ. Νίκο Μπορέτο (Τμήμα Γεωπληροφορικής στην Περιβαλλοντική Διαχείριση) και τον  καθ. κ. Παναγιώτη Νύκτα (Τμήμα Φυσικών Πόρων, Πανεπιστήμιο Twente). Η τρέχουσα δειγματοληψία στα Λευκά Όρη χρηματοδοτείται από το ερευνητικό πρόγραμμα MICROCLIM (Horizon 2020).
Από την ανάλυση των δεδομένων των δύο πρώτων κύκλων παρακολούθησης (2001, 2008) των 18 Ευρωπαϊκών περιοχών του δικτύου GLORIA προέκυψαν τα εξής συμπεράσματα τα οποία περιλαμβάνονται σε δύο δημοσιεύσεις του 2012 στα περιοδικά Science και Nature:
          1. Υπάρχει άμεση συσχέτιση μεταξύ της αύξησης της θερμοκρασίας και της μετακίνησης προς μεγαλύτερα υψόμετρα των αλπικών ειδών. Το φαινόμενο αυτό χαρακτηρίζεται ως «Θερμοφιλοποίηση» (Thermophilization) και είναι η πρώτη φορά που ο δείκτης αυτός περιγράφθηκε και μετρήθηκε.
          2. Στις περιοχές της κεντρικής και βόρειας Ευρώπης παρατηρήθηκε αύξηση των ειδών ενώ στις Μεσογειακές περιοχές ο αριθμός των ειδών παρέμεινε σταθερός ή μειώθηκε. Η μείωση αυτή των ειδών ήταν πιο έντονη στις χαμηλές κορυφές όπου τα φυτά υποφέρουν από έλλειψη νερού νωρίτερα από ό, τι στις υψηλότερες κορυφές που διατηρούν περισσότερο χιόνι.
          Επιπλέον, τα δεδομένα της θερμοκρασίας του εδάφους του δικτύου GLORIA συμπεριλαμβάνονται στην παγκόσμια βάση δεδομένων θερμοκρασίας εδάφους (SoilTemp: A global database of near-surface temperature) από την οποία προέκυψαν οι Παγκόσμιοι Χάρτες της Θερμοκρασίας Εδάφους (Global maps of soil temperature) και οι οποίοι δημοσιεύθηκαν στο περιοδικό Global Change Biology το 2021.

mail

Comments are closed.

Mission News Theme by Compete Themes.
Μετάβαση στο περιεχόμενο
Αρέσει σε %d bloggers:

Συνεχίζοντας να χρησιμοποιείτε την ιστοσελίδα, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. Περισσότερες πληροφορίες.

Οι ρυθμίσεις των cookies σε αυτή την ιστοσελίδα έχουν οριστεί σε "αποδοχή cookies" για να σας δώσουμε την καλύτερη δυνατή εμπειρία περιήγησης. Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε αυτή την ιστοσελίδα χωρίς να αλλάξετε τις ρυθμίσεις των cookies σας ή κάνετε κλικ στο κουμπί "Κλείσιμο" παρακάτω τότε συναινείτε σε αυτό. Τι είναι τα cookies; Τα cookies είναι μικρά αρχεία κειμένου τα οποία αποθηκεύει ένας ιστότοπος στον υπολογιστή σας ή στην κινητή σας συσκευή όταν τον επισκέπτεστε. Τα cookies προβαλλόμενου ιστότοπου είναι cookies που τοποθετούνται από τον ιστότοπο που επισκέπτεστε. Μπορούν να αναγνωστούν μόνο από τον συγκεκριμένο ιστότοπο. Επιπλέον, ο ιστότοπος μπορεί ενδεχομένως να χρησιμοποιεί εξωτερικές υπηρεσίες, οι οποίες επίσης τοποθετούν τα δικά τους cookies, τα λεγόμενα cookies τρίτων. Τα μόνιμα cookies είναι cookies που αποθηκεύονται στον υπολογιστή σας και δεν διαγράφονται αυτόματα μόλις κλείσετε το πρόγραμμα περιήγησής σας, σε αντίθεση με τα cookies περιόδου λειτουργίας, τα οποία διαγράφονται μόλις κλείσετε το πρόγραμμα περιήγησής σας. Κάθε φορά που επισκέπτεστε τους ιστότοπους της Επιτροπής, θα σας ζητηθεί να αποδεχθείτε ή να απορρίψετε τα cookies. Αυτό γίνεται για να μπορεί ο ιστότοπος να απομνημονεύσει τις προτιμήσεις σας (όπως όνομα χρήστη, γλώσσα κ.λπ.) για ορισμένο χρονικό διάστημα. Έτσι, δεν χρειάζεται να τις εισαγάγετε εκ νέου όταν περιηγείστε στον ιστότοπο κατά τη διάρκεια της ίδιας επίσκεψης. Τα cookies μπορούν επίσης να χρησιμοποιούνται για τη συλλογή ανωνυμοποιημένων στατιστικών στοιχείων σχετικά με την εμπειρία περιήγησης στους ιστότοπους της Επιτροπής. Πώς χρησιμοποιούμε τα cookies; Οι ιστότοποι της Επιτροπής χρησιμοποιούν κυρίως cookies προβαλλόμενου ιστότοπου. Πρόκειται για cookies που τοποθετούνται και ελέγχονται από την Επιτροπή και όχι από εξωτερικό οργανισμό. Ωστόσο, για την προβολή ορισμένων ιστοσελίδων μας, θα πρέπει να αποδεχθείτε cookies από εξωτερικούς οργανισμούς. Οι 3 τύποι cookies προβαλλόμενου ιστότοπου που χρησιμοποιούμε έχουν ως σκοπό: την αποθήκευση των προτιμήσεων των επισκεπτών τη βελτίωση της λειτουργικότητας των ιστοτόπων μας τη συλλογή δεδομένων ανάλυσης (σχετικά με τη συμπεριφορά των χρηστών) Cookies προτιμήσεων επισκεπτών Αυτά τοποθετούνται από εμάς και μπορούν να αναγνωστούν μόνο από εμάς. Απομνημονεύουν τα εξής: εάν αποδεχθήκατε (ή απορρίψατε) την πολιτική για τα cookies του εκάστοτε ιστότοπου εάν έχετε ήδη απαντήσει στο αναδυόμενο παράθυρο που σας ζητά να συμπληρώσετε την έρευνά μας (σχετικά με το πόσο χρήσιμο ήταν το περιεχόμενο του ιστότοπου), ώστε να μην σας ζητηθεί εκ νέου Cookies τρίτων Ορισμένες από τις ιστοσελίδες μας προβάλλουν περιεχόμενο από εξωτερικούς παρόχους, π.χ. YouTube, Facebook και Twitter. Για την προβολή περιεχομένου τρίτων, πρέπει πρώτα να αποδεχθείτε τους όρους και τις προϋποθέσεις που ορίζουν οι ίδιοι. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγεται η πολιτική τους για τα cookies, η οποία εκφεύγει του ελέγχου μας. Αν όμως δεν προβάλλετε το συγκεκριμένο περιεχόμενο, δεν τοποθετούνται cookies τρίτων στη συσκευή σας. Μπορείτε να διαχειρίζεστε/διαγράφετε cookies όποτε θέλετε. Δείτε περισσότερα εδώ: aboutcookies.org. Διαγραφή cookies από τη συσκευή σας Μπορείτε να διαγράψετε όλα τα cookies που βρίσκονται ήδη στη συσκευή σας διαγράφοντας το ιστορικό περιήγησης του προγράμματος περιήγησής σας. Με αυτόν τον τρόπο θα διαγραφούν όλα τα cookies από όλους τους ιστότοπους που επισκεφθήκατε. Να έχετε όμως υπόψη ότι ενδέχεται να χαθούν και ορισμένα αποθηκευμένα στοιχεία (π.χ. αποθηκευμένα στοιχεία σύνδεσης, προτιμήσεις ιστότοπου). Διαχείριση ειδικών ανά ιστότοπο cookies Για πιο αναλυτικό έλεγχο των ειδικών ανά ιστότοπο cookies, ελέγξτε τις ρυθμίσεις cookies και προστασίας προσωπικών δεδομένων στο προεπιλεγμένο πρόγραμμα περιήγησής σας Αποκλεισμός cookies Τα περισσότερα σύγχρονα προγράμματα περιήγησης σάς δίνουν τη δυνατότητα να τα ρυθμίζετε ώστε να μην επιτρέπεται η τοποθέτηση cookies στη συσκευή σας. Στην περίπτωση αυτή όμως, ίσως χρειάζεται να προσαρμόζετε χειροκίνητα ορισμένες προτιμήσεις κάθε φορά που επισκέπτεστε έναν ιστότοπο ή μια ιστοσελίδα. Επιπλέον, ορισμένες υπηρεσίες και λειτουργίες ενδέχεται να μην λειτουργούν καθόλου (π.χ. σύνδεση με προφίλ). Διαχείριση των cookies ανάλυσης που χρησιμοποιούμε Μπορείτε να διαχειρίζεστε τις προτιμήσεις σας όσον αφορά τα cookies μέσω της υπηρεσίας Europa Analytics στην ειδική ιστοσελίδα Europa Analytics.

Κλείσιμο